13/03/2026
Sabancı Üniversitesi Yönetim Bilimleri Fakültesi tarafından, BM Kadın Birimi’nin desteğiyle 8 Mart Dünya Kadınlar Günü kapsamında düzenlenen “30 Yıl, 7 Hikâye: Pekin Eylem Platformu’nun İzinde” başlıklı belgesel gösterimi ve söyleşi, Minerva Han’da gerçekleşti. Etkinlikte, Pekin Deklarasyonu ve Eylem Platformu’nun 30 yıldaki etkisini ve Türkiye’de kadın haklarının güncel durumu ele alındı.
Prof. Dr. Toker: “Kadın haklarındaki kazanımlar mücadeleyle elde edildi”
Programın açılış konuşmalarını Sabancı Üniversitesi Yönetim Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Ayşegül Toker ve BM Kadın Birimi BM Kadın Birimi (UN Women) Türkiye Ülke Direktör Yardımcısı Vekili Duygu Arığ yaptı. Prof. Dr. Toker, 8 Mart’ın yalnızca bir anma günü değil, aynı zamanda kazanımların ve gerilemelerin değerlendirilmesi için kritik bir fırsat sunduğunu vurguladı. 1995’te Pekin’de düzenlenen 4. Dünya Kadın Konferansı’nın tarihsel önemine dikkat çeken Prof. Dr. Toker, Konferans sonucunda yayınlanan Pekin Deklarasyonu’nda kadın haklarının evrensel insan haklarının ayrılmaz bir parçası olarak tanımladığını belirtti.
Küresel ölçekte cinsiyet eşitliği konusunda hâlâ önemli eksiklikler bulunduğunu ifade eden Prof. Dr. Toker, “Küresel Cinsiyet Eşitliği Raporu’na göre, bugün dünyada hiçbir ülke cinsiyet eşitliğini tam anlamıyla sağlayabilmiş değil. Türkiye ise raporda yer alan 148 ülke arasında 135. sırada bulunuyor” değerlendirmesinde bulundu. Ayrıca ilerlemenin mevcut hızda devam etmesi hâlinde, kadınların sadece yönetim kademelerinde eşitliğe ulaşması için en az 100 yıla ihtiyaç olduğunu belirtti.
Prof. Dr. Toker, etkinliğin yalnızca bir yıl dönümünü anmak için değil, kadın hareketinin tarihsel kazanımlarını yeniden hatırlamak ve güncel politik-toplumsal koşulları tartışmak amacıyla düzenlendiğini belirterek, kadın hakları alanındaki ilerlemenin uzun soluklu mücadelelerin ürünü olduğunu vurguladı.
Etkinlikte BM Kadın Birimi adına açılış konuşması yapan Duygu Arığ ise görüşlerini şu şekilde paylaştı: “ Bu yılın 8 Mart Dünya Kadınlar Günü teması da bize önemli bir şeyi hatırlatıyor: Kadınların ve kız çocuklarının haklarına ve adalete erişimi olmadan gerçek eşitlik mümkün değildir. Adalet, fırsatlara erişimde, karar almaya katılımda, sesinin duyulmasında ve güven içinde yaşayabilmede. İşte bu nedenle Pekin Deklarasyonu bugün hâlâ güncel. Ve bugün burada izleyeceğimiz bu hikâyeler hâlâ bize yol gösteriyor."
Belgesel sonrası Pekin sürecinin kazanımları ve günümüze etkileri tartışıldı
Açılışın ardından Sabancı Üniversitesi Kurumsal Yönetim Forumu Proje Yöneticisi Esen Özdemir kısa bir konuşma yaptı. Özdemir, Pekin Deklarasyonu’nun kadın hakları alanında küresel ölçekte en kapsamlı çerçevelerden biri olduğunu belirterek, 189 ülkenin kabul ettiği bu platformun şiddetten ekonomiye, siyasetten karar alma süreçlerine kadar geniş bir alanda kadınların güçlenmesini hedeflediğini ifade etti.
Birleşmiş Milletler Kadın Birimi (UN Women) tarafından hazırlanan “30 Yıl, 7 Hikâye” projesinin, Türkiye’de kadın hakları mücadelesine katkı sunmuş yedi önemli ismin deneyimleri üzerinden bu süreci görünür kıldığını belirten Özdemir, toplumsal değişimin çoğu zaman kararlı ve cesur adımlar sayesinde gerçekleştiğini vurguladı.
Konuşmaların ardından belgesel gösterimine geçildi. Gösterim sonrası düzenlenen söyleşide Prof. Dr. Fatmagül Berktay, Prof. Dr. Feride Acar ve Prof. Dr. Yakın Ertürk; Pekin Eylem Platformu’nun otuz yıldaki dönüştürücü etkisini, Türkiye’de kadın haklarının güncel durumunu ve geleceğe yönelik çözüm önerilerini ele aldı. Pekin Konferansı’na doğrudan katılmış olan akademisyenler, hem tarihsel deneyimlerini hem de günümüz koşullarına ilişkin değerlendirmelerini katılımcılarla paylaştı.
Etkinlik, konuşmacılar ve katılımcıların yer aldığı toplu fotoğraf çekimiyle sona erdi.
